Νέο κεφάλαιο στις έρευνες υδρογονανθράκων ανοίγει και επίσημα σήμερα, με την υπογραφή των συμβάσεων παραχώρησης για 4 θαλάσσιες περιοχές νότια της Κρήτης και νότια της Πελοποννήσου στην Κοινοπραξία της αμερικανικής Chevron με την Helleniq Energy.
Οι συμβάσεις υπογράφονται 18 μήνες μετά την εκδήλωση ενδιαφέροντος από τις εταιρείες που προκάλεσαν τη διαγωνιστική διαδικασία και λιγότερο από ένα χρόνο μετά την προκήρυξη του διαγωνισμού με τη δημοσίευσή της στην Εφημερίδα της Κυβέρνησης (30.4.2025). Δηλαδή σε χρόνο – ρεκόρ καθώς η επιτάχυνση των διαδικασιών και η τήρηση των υπεσχημένων χρονοδιαγραμμάτων αποτέλεσε – όπως έχει επισημάνει ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου – ένα από τα στοιχεία για την προσέλκυση διεθνούς ενδιαφέροντος στους ελληνικούς υδρογονάνθρακες.
Ο ίδιος μιλώντας την περασμένη εβδομάδα σε ενεργειακό συνέδριο, τόνισε ότι “ ήρθε η ώρα για την πατρίδα μας, χωρίς τυμπανοκρουσίες, με αυτοπεποίθηση, χωρίς μεγαλοϊδεατισμό αλλά με σχέδιο, να ερευνήσει αν είναι εμπορικά εκμεταλλεύσιμα τα κοιτάσματα μας”.
Οι 4 περιοχές που παραχωρούνται για έρευνες έχουν συνολική έκταση 47.000 τετραγωνικά χιλιόμετρα. Οι σεισμικές έρευνες προγραμματίζεται να ξεκινήσουν πριν το τέλος του χρόνου. Δεν αποκλείεται να συνδυαστούν με έρευνες και σε άλλες περιοχές, κάτι για το οποίο πρόσφατα εκδήλωσε ενδιαφέρον μεγάλη εταιρεία που δραστηριοποιείται στον τομέα των σεισμικών ερευνών. Σύμφωνα με την πάγια πρακτική , εφόσον από τις έρευνες αυτές προκύψουν ενδιαφέροντες στόχοι, θα ακολουθήσει η εκτέλεση ερευνητικής γεώτρησης που θα επιβεβαιώσει την ύπαρξη και το μέγεθος των κοιτασμάτων πριν αρχίσει η εκμετάλλευση.
Στο στάδιο αυτό, της ερευνητικής γεώτρησης βρίσκεται το οικόπεδο 2 στο Ιόνιο όπου δραστηριοποιείται η επίσης αμερικανική ExxonMobil από κοινού με την Energean και την Helleniq Energy και το γεωτρύπανο αναμένεται στις αρχές του 2027.
Η ExxonMobil από κοινού με την Helleniq Energy, υπενθυμίζεται, έχουν τα δικαιώματα έρευνας σε άλλες δύο μεγάλες θαλάσσιες περιοχές, δυτικά και νοτιοδυτικά της Κρήτης.
Η έρευνα και στη συνέχεια η παραγωγή υδρογονανθράκων αποφέρει σημαντικά γεωπολιτικά και οικονομικά οφέλη για τη χώρα. Κατά μέσο όρο (το ποσοστό κυμαίνεται ανάλογα με το μέγεθος του κοιτάσματος και της παραγωγής), το 40 % της αξίας επιστρέφει στο Ελληνικό Δημόσιο ενώ η ανακάλυψη κοιτασμάτων θα σημάνει δραστική μείωση του ελλείμματος στο εμπορικό ισοζύγιο της χώρας.
Στο Μέγαρο Μαξίμου οι υπογραφές
Στις 11:00 παρουσία του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, στο Μέγαρο Μαξίμου, θα υπογραφούν οι συμφωνίες μίσθωσης μεταξύ του ελληνικού κράτους και της κοινοπραξίας Chevron-Helleniq Energy που αφορούν την παραχώρηση αποκλειστικών δικαιωμάτων έρευνας και εκμετάλλευσης υδρογονανθράκων σε θαλάσσιες περιοχές νότια της Πελοποννήσου και της Κρήτης.
Η σημασία των ερευνών και ο κάθετος διάδρομος φυσικού αερίου
Σε συγκριτικό πλεονέκτημα για την προσέλκυση επενδύσεων στον τομέα της έρευνας και παραγωγής υδρογονανθράκων στην Ελλάδα αναδεικνύεται ο κάθετος διάδρομος φυσικού αερίου ο οποίος εξασφαλίζει την διοχέτευση των κοιτασμάτων -εφόσον ανακαλυφθούν- στη διεθνή αγορά.
Επί του παρόντος ο κάθετος διάδρομος φυσικού αερίου που αποτελείται από τις υποδομές υποδοχής και επαναεριοποίησης υγροποιημένου φυσικού αερίου (ΥΦΑ) στην χώρα μας και τους διασυνδετήριους αγωγούς με τις χώρες της νοτιοανατολικής Ευρώπης προβάλλεται ως βασική επιλογή για την υποκατάσταση του ρωσικού φυσικού αερίου το οποίο σύμφωνα με το ισχύον ευρωπαϊκό πλαίσιο θα σταματήσει να εισάγεται στην ΕΕ έως το τέλος του 2027. Όμως στο βαθμό που θα υπάρξουν ανακαλύψεις εμπορικά εκμεταλλεύσιμων κοιτασμάτων στη χώρα, ο διάδρομος αυτός θα μπορέσει να χρησιμοποιηθεί ως δίαυλος για την εξαγωγή των ποσοτήτων αερίου που – με την προϋπόθεση πάντα ότι θα επιβεβαιωθούν – θα υπερβαίνουν τις ανάγκες της εγχώριας κατανάλωσης.
Στα ζητήματα αυτά δηλαδή τον κάθετο διάδρομο και τις έρευνες υδρογονανθράκων θα έχουμε το επόμενο διάστημα σημαντικές εξελίξεις – ορόσημα για την ενεργειακή πραγματικότητα της χώρας και της ευρύτερης περιοχής.
Αρχής γενομένης αυτήν την εβδομάδα, με την υπογραφή των συμβάσεων μεταξύ του Ελληνικού Δημοσίου και της Κοινοπραξίας Chevron-Helleniq Energy σήμερα Δευτέρα 16/02/2026 για την έναρξη ερευνών στα θαλάσσια blocks «Νότια Πελοπόννησος», «Α2», «Νότια της Κρήτης I» και «Νότια της Κρήτης II».
Τα επόμενα ορόσημα είναι:
-Η έναρξη των σεισμικών ερευνών στις 4 περιοχές προς το τέλος του έτους.
-Η εκτέλεση ερευνητικής γεώτρησης στο “οικόπεδο 2” στο Ιόνιο από την Κοινοπραξία ExxonMobil-Energean-Helleniq Energy. Είναι η πρώτη γεώτρηση στη χώρα μετά από 40 χρόνια και η πρώτη γενικά σε μεγάλα θαλάσσια βάθη.
Σε σχέση με τον κάθετο διάδρομο, καλλιεργούνται σημαντικές προσδοκίες για ουσιαστική ενεργοποίηση του μετά τις διαβουλεύσεις που θα γίνουν στις 24 Φεβρουαρίου στην Ουάσιγκτον με συμμετοχή εκπροσώπων των χωρών της περιοχής και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Στόχος της συνάντησης είναι να αρθούν τα εμπόδια που δεν επιτρέπουν μέχρι στιγμής τη μεταφορά σημαντικών ποσοτήτων φυσικού αερίου μέσω Ελλάδας προς Βορρά με κατάληξη την Ουκρανία. Στο βαθμό που θα μειωθεί το κόστος μεταφοράς μέσω του ελληνικού συστήματος, ο διάδρομος θα αναπτυχθεί περαιτέρω, ωστόσο η εφαρμογή της απαγόρευσης εισαγωγής ρωσικού φυσικού αερίου στην ΕΕ ως το τέλος του 2027 θα δώσει αποφασιστική ώθηση στο πρότζεκτ καθώς θα δημιουργήσει σημαντικό κενό εφοδιασμού στην περιοχή.
Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ