Προϋπολογισμός: Πρωτογενές πλεόνασμα 3,378 δισεκ. τον Ιανουάριο-Φεβρουάριο 2024

Πρωτογενές πλεόνασμα ύψους 3,378 δισ. ευρώ παρουσίασε ο κρατικός προϋπολογισμός για το πρώτο δίμηνο του 2024, έναντι στόχου για πρωτογενές πλεόνασμα 1,981 δισ. ευρώ, όπως προκύπτει από την δημοσιοποίηση των οριστικών στοιχείων εκτέλεσης του κρατικού προϋπολογισμού από το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών.

Παράλληλα, τα φορολογικά έσοδα για το διάστημα Ιανουαρίου – Φεβρουαρίου του 2024 διαμορφώθηκαν σε 11,309 δισ. ευρώ, αυξημένα κατά 858 εκατ. ευρώ ή 8,2% έναντι του στόχου.

Η υπέρβαση του στόχου προέρχεται από την καλύτερη του αναμενομένου απόδοση των εσόδων από ΦΠΑ, ΕΦΚ και κυρίως από τον Φόρο Εισοδήματος φυσικών και νομικών προσώπων.

Συγκεκριμένα, σύμφωνα με τα στοιχεία εκτέλεσης του κρατικού προϋπολογισμού, σε τροποποιημένη ταμειακή βάση, για την περίοδο του Ιανουαρίου – Φεβρουαρίου 2024, παρουσιάζεται πλεόνασμα στο ισοζύγιο του κρατικού προϋπολογισμού ύψους 1.437 εκατ. ευρώ έναντι στόχου για πλεόνασμα 101 εκατ. ευρώ που έχει περιληφθεί για το αντίστοιχο διάστημα του 2024 στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2024 και πλεονάσματος 2.308 εκατ. ευρώ το αντίστοιχο διάστημα του 2023. Το πρωτογενές αποτέλεσμα σε τροποποιημένη ταμειακή βάση διαμορφώθηκε σε πλεόνασμα ύψους 3.378 εκατ. ευρώ, έναντι στόχου για πρωτογενές πλεόνασμα 1.981 εκατ. ευρώ και πρωτογενούς πλεονάσματος 4.215 εκατ. ευρώ για την ίδια περίοδο το 2023.

Σημειώνεται ότι το μεγαλύτερο μέρος της διαφοράς του πρωτογενούς πλεονάσματος έναντι του στόχου σε ταμειακούς όρους δεν προσμετράται στο πρωτογενές αποτέλεσμα του 2024 σε δημοσιονομικούς όρους. Ενδεικτικά, ποσό ύψους 159 εκατ. ευρώ που αφορά σε έσοδα του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας τα οποία εισπράχθηκαν ετεροχρονισμένα δεν επηρεάζει το αποτέλεσμα σε δημοσιονομικούς όρους, ενώ σημαντικό μέρος της διαφοράς στις εισπράξεις των φορολογικών εσόδων ύψους 647 εκατ. ευρώ προσμετράται στο δημοσιονομικό αποτέλεσμα του έτους 2023. Επιπλέον ποσό 301 εκατ. ευρώ αφορά σε ετεροχρονισμό μεταβιβαστικών πληρωμών που αναμένεται να πραγματοποιηθούν τους επόμενους μήνες. Επομένως το πρωτογενές αποτέλεσμα σε δημοσιονομικούς όρους διαφέρει σημαντικά από το αποτέλεσμα σε ταμειακούς όρους. Επιπλέον επισημαίνεται ότι τα ανωτέρω αφορούν στο πρωτογενές αποτέλεσμα της Κεντρικής Διοίκησης και όχι στο σύνολο της Γενικής Κυβέρνησης, που περιλαμβάνει και τα δημοσιονομικά αποτελέσματα των Νομικών Προσώπων και των υποτομέων των ΟΤΑ και ΟΚΑ.

Την περίοδο Ιανουαρίου – Φεβρουαρίου 2024, το ύψος των καθαρών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθε σε 12.648 εκατ. ευρώ, παρουσιάζοντας αύξηση κατά 1.570 εκατ. ευρώ ή 14,2% έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί για το αντίστοιχο διάστημα στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2024. Η αύξηση αυτή οφείλεται κυρίως: α) στα αυξημένα φορολογικά έσοδα κατά 423 εκατ. ευρώ μετά την αφαίρεση των επιστροφών, β) στα αυξημένα έσοδα ΠΔΕ κατά 751 εκατ. ευρώ, γ) στα αυξημένα έσοδα από επιστροφές δαπανών κατά 245 εκατ. ευρώ και δ) στην είσπραξη ποσού 159 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας που είχε προβλεφθεί ότι θα εισπραχθεί κατά τον μήνα Μάρτιο 2024.

Τα συνολικά έσοδα του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθαν σε 13.856 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 2.005 εκατ. ευρώ ή 16,9% έναντι του στόχου.

Συγκεκριμένα, τα έσοδα των μειζόνων κατηγοριών του κρατικού προϋπολογισμού έχουν ως ακολούθως:

Ι. Τα έσοδα της κατηγορίας «Φόροι» ανήλθαν σε 11.309 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 858 εκατ. ευρώ ή 8,2% έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2024. Η υπερεκτέλεση αυτή προέρχεται κυρίως από την καλύτερη απόδοση των φόρων εισοδήματος φυσικών και νομικών προσώπων του προηγούμενου έτους που εισπράττονται σε δόσεις μέχρι και το τέλος Φεβρουαρίου 2024, όσο και την καλύτερη απόδοση στην είσπραξη των φόρων του τρέχοντος έτους (ΦΠΑ, ΕΦΚ κλπ.).

Ειδικότερα για τους κυριότερους φόρους της κατηγορίας αυτής παρατηρούνται τα εξής:

Τα έσοδα από ΦΠΑ ανήλθαν σε 4.443 εκατ. ευρώ και είναι αυξημένα έναντι του στόχου κατά 127 εκατ. ευρώ.

Τα έσοδα των ΕΦΚ ανήλθαν σε 1.023 εκατ. ευρώ και είναι αυξημένα έναντι του στόχου κατά 40 εκατ. ευρώ.

Τα έσοδα των φόρων ακίνητης περιουσίας ανήλθαν σε 217 εκατ. ευρώ και είναι μειωμένα έναντι του στόχου κατά 3 εκατ. ευρώ.

Τα έσοδα των φόρων εισοδήματος ανήλθαν σε 4.065 εκατ. ευρώ και είναι αυξημένα έναντι του στόχου κατά 571 εκατ. ευρώ, εκ των οποίων ο Φόρος Εισοδήματος Φυσικών Προσώπων είναι αυξημένος κατά 136 εκατ. ευρώ και ο Φόρος Εισοδήματος Νομικών Προσώπων αυξημένος κατά 397 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.

ΙΙ. Τα έσοδα της κατηγορίας «Κοινωνικές Εισφορές» ανήλθαν σε 10 εκατ. ευρώ, σύμφωνα με τον στόχο.

III. Τα έσοδα της κατηγορίας «Μεταβιβάσεις» ανήλθαν σε 1.651 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 763 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2024. Ποσό 159 εκατ. ευρώ εισπράχθηκε από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (ΤΑΑ), ενώ ποσό 1.430 εκατ. ευρώ αφορά έσοδα ΠΔΕ, τα οποία είναι αυξημένα κατά 585 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.

IV. Τα έσοδα της κατηγορίας «Πωλήσεις αγαθών και υπηρεσιών» ανήλθαν σε 165 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 18 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2024.

V. Τα έσοδα της κατηγορίας «Λοιπά τρέχοντα έσοδα» ανήλθαν σε 706 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 350 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2024, κυρίως λόγω των αυξημένων εσόδων από επιστροφές δαπανών, κατά 245 εκατ. ευρώ, όπως προαναφέρθηκε. Από το ως άνω εισπραττόμενο ποσό των 706 εκατ. ευρώ, ποσό 202 εκατ. ευρώ αφορά έσοδα ΠΔΕ τα οποία είναι αυξημένα κατά 166 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.

VI. Τα έσοδα της κατηγορίας «Πωλήσεις παγίων περιουσιακών στοιχείων» ανήλθαν σε 15 εκατ. ευρώ, έναντι μηδενικού στόχου.

Οι επιστροφές εσόδων ανήλθαν σε 1.208 εκατ. ευρώ, αυξημένες κατά 435 εκατ. ευρώ από τον στόχο (773 εκατ. ευρώ).

Τα έσοδα του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) ανήλθαν σε 1.632 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 751 εκατ. ευρώ από τον στόχο (881 εκατ. ευρώ).

Ειδικά, τον Φεβρουάριο 2024 το σύνολο των καθαρών εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθε στα 5.930 εκατ. ευρώ, αυξημένο κατά 577 εκατ. ευρώ έναντι του μηνιαίου στόχου. Η αύξηση αυτή οφείλεται κυρίως στα αυξημένα φορολογικά έσοδα όσο και στα αυξημένα έσοδα ΠΔΕ και επιτυγχάνεται παρά την αύξηση που παρατηρήθηκε στις επιστροφές των φορολογικών εσόδων. Τα συνολικά έσοδα του κρατικού προϋπολογισμού ανήλθαν σε 6.637 εκατ. ευρώ, αυξημένα έναντι του μηνιαίου στόχου κατά 950 εκατ. ευρώ.

Συγκεκριμένα τα έσοδα ανά μείζονα κατηγορία του κρατικού προϋπολογισμού, για τον Φεβρουάριο 2024 έχουν ως ακολούθως:

I. Τα έσοδα της κατηγορίας «Φόροι» ανήλθαν σε 5.748 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 489 εκατ. ευρώ ή 9,3% έναντι του στόχου λόγω της καλύτερης απόδοσης των φόρων εισοδήματος του προηγούμενου έτους που εισπράττονται σε δόσεις μέχρι και το τέλος Φεβρουαρίου 2024 και της καλύτερης απόδοσης στην είσπραξη των φόρων του τρέχοντος έτους.

Ειδικά για τους κυριότερους φόρους της κατηγορίας αυτής παρατηρούνται τα εξής:

Τα έσοδα από ΦΠΑ ανήλθαν σε 2.020 εκατ. ευρώ και είναι αυξημένα έναντι του στόχου κατά 98 εκατ. ευρώ.

Τα έσοδα των ΕΦΚ ανήλθαν σε 495 εκατ. ευρώ και είναι αυξημένα έναντι του στόχου κατά 7 εκατ. ευρώ.

Τα έσοδα των φόρων ακίνητης περιουσίας ανήλθαν σε 103 εκατ. ευρώ και είναι αυξημένα έναντι του στόχου κατά 2 εκατ. ευρώ.

Τα έσοδα των φόρων εισοδήματος ανήλθαν σε 2.169 εκατ. ευρώ και είναι αυξημένα έναντι του στόχου κατά 315 εκατ. ευρώ, εκ των οποίων ο Φόρος Εισοδήματος Φυσικών Προσώπων είναι αυξημένος κατά 64 εκατ. ευρώ και ο Φόρος Εισοδήματος Νομικών Προσώπων αυξημένος κατά 220 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.

II. Τα έσοδα της κατηγορίας «Κοινωνικές Εισφορές» ανήλθαν σε 5 εκατ. ευρώ, σύμφωνα με τον στόχο.

III. Τα έσοδα της κατηγορίας «Μεταβιβάσεις» ανήλθαν σε 558 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 379 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2024. Ποσό 505 εκατ. ευρώ αφορά έσοδα ΠΔΕ, τα οποία είναι αυξημένα κατά 343 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.

IV. Τα έσοδα της κατηγορίας «Πωλήσεις αγαθών και υπηρεσιών» ανήλθαν σε 50 εκατ. ευρώ, μειωμένα κατά 27 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2024.

V. Τα έσοδα της κατηγορίας «Λοιπά τρέχοντα έσοδα» ανήλθαν σε 276 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 108 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2024. Ποσό 23 εκατ. ευρώ αφορά έσοδα ΠΔΕ, τα οποία είναι αυξημένα κατά 18 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου.

Οι επιστροφές εσόδων ανήλθαν σε 707 εκατ. ευρώ, αυξημένες κατά 373 εκατ. ευρώ από τον στόχο (334 εκατ. ευρώ).

Τα έσοδα του Προϋπολογισμού Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) ανήλθαν σε 528 εκατ. ευρώ, αυξημένα κατά 361 εκατ. ευρώ από τον στόχο (167 εκατ. ευρώ).

Οι δαπάνες του Κρατικού Προϋπολογισμού για την περίοδο του Ιανουαρίου – Φεβρουαρίου 2024 ανήλθαν στα 11.211 εκατ. ευρώ και παρουσιάζονται αυξημένες κατά 234 εκατ. ευρώ έναντι του στόχου (10.976 εκατ. ευρώ), που έχει περιληφθεί στην εισηγητική έκθεση του Προϋπολογισμού 2024. Επίσης είναι αυξημένες, σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2023, κατά 553 εκατ. ευρώ, λόγω των αυξημένων επενδυτικών δαπανών κατά 735 εκατ. ευρώ.

Στο σκέλος του Τακτικού Προϋπολογισμού οι πληρωμές παρουσιάζονται μειωμένες έναντι του στόχου κατά 399 εκατ. ευρώ. Η εξέλιξη αυτή οφείλεται κυρίως στον ετεροχρονισμό των μεταβιβαστικών πληρωμών προς ΟΚΑ κατά 301 εκατ. ευρώ.

Οι πληρωμές στο σκέλος των επενδυτικών δαπανών ανήλθαν στα 2.055 εκατ. ευρώ, παρουσιάζοντας αύξηση ύψους 633 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον στόχο, καθότι παρουσιάστηκε υπέρβαση του στόχου τόσο στο ΠΔΕ όσο και στο Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ